రోజులు-ప్రాధాన్యం
**జూన్ 14:** ప్రపంచ రక్తదాతల దినోత్సవం (World Blood Donor Day). రక్తదానం ప్రాముఖ్యతపై అవగాహన కల్పించేందుకు, ప్రాణదాతలను గౌరవించేందుకు ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) ఏటా దీనిని నిర్వహిస్తుంది.
* **జూన్ 17:** ప్రపంచ ఎడారీకరణ, కరువు వ్యతిరేక దినోత్సవం (World Day to Combat Desertification and Drought). భూసార పరిరక్షణ, కరువు నివారణ చర్యలపై ప్రపంచవ్యాప్తంగా అవగాహన తీసుకురావడం దీని ఉద్దేశం.
* **జూన్ 20:** ప్రపంచ శరణార్థుల దినోత్సవం (World Refugee Day). ఐక్యరాజ్యసమితి ఆధ్వర్యంలో శరణార్థుల కష్టాలను, వారి మానవ హక్కులను గుర్తించేందుకు, వారికి సంఘీభావం తెలిపేందుకు ప్రతి ఏటా దీనిని జరుపుకుంటారు.
వార్తల్లో వ్యక్తులు
* **కృతిక సిన్హా:** ఐక్యరాజ్యసమితి పర్యావరణ కార్యక్రమం (UNEP) ప్రత్యేక రాయబారిగా భారత పర్యావరణవేత్త కృతిక సిన్హా జూన్ 15న నియమితులయ్యారు. వాతావరణ మార్పులపై యువతను చైతన్యపరచడంలో ఆమె విశేష కృషి చేశారు.
* **ప్రశాంత్ కుమార్:** నీతి ఆయోగ్ (NITI Aayog) కొత్త సీఈఓగా (CEO) సీనియర్ ఐఏఎస్ అధికారి ప్రశాంత్ కుమార్ జూన్ 18న బాధ్యతలు స్వీకరించారు. మౌలిక సదుపాయాల కల్పన, డిజిటల్ ఆర్థిక వ్యవస్థలపై ఈయన దృష్టి సారించనున్నారు.
* **సిరిల్ రామఫోసా:** దక్షిణాఫ్రికా అధ్యక్షుడిగా సిరిల్ రామఫోసా వరుసగా రెండోసారి ఎన్నికై జూన్ 19న ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. ఇటీవల జరిగిన సార్వత్రిక ఎన్నికల్లో ఆయన పార్టీ సంకీర్ణ ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేసింది.
తెలంగాణ
* **గ్రీన్ ఎనర్జీ పార్క్:** రాష్ట్రంలో పునరుత్పాదక ఇంధన ఉత్పత్తిని పెంచే దిశగా నల్గొండ జిల్లాలో 500 మెగావాట్ల సామర్థ్యంతో నిర్మించనున్న భారీ ‘గ్రీన్ ఎనర్జీ పార్కు’కు రాష్ట్ర ప్రభుత్వం జూన్ 15న శంకుస్థాపన చేసింది.
* **తెలంగాణ ఆరోగ్యశ్రీ విస్తరణ:** రాజీవ్ ఆరోగ్యశ్రీ పథకం పరిమితిని మరింత పెంచుతూ, కొత్తగా 150 అత్యవసర వైద్య చికిత్సలను ఈ జాబితాలో చేరుస్తూ ప్రభుత్వం జూన్ 17న అధికారిక ఉత్తర్వులు జారీ చేసింది.
* **టీ-హబ్ 3.0 ప్రారంభం:** స్టార్టప్ ఎకోసిస్టమ్‌ను మరింత బలోపేతం చేసేందుకు, ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ సంస్థలకు ప్రత్యేక స్థానం కల్పిస్తూ హైదరాబాద్‌లో అత్యాధునిక వసతులతో కూడిన టీ-హబ్ 3.0 (T-Hub 3.0) కేంద్రాన్ని జూన్ 20న ప్రారంభించారు.
ఆంధ్రప్రదేశ్
* **స్కిల్ డెవలప్‌మెంట్ యూనివర్సిటీ:** యువతలో నైపుణ్యాలను పెంపొందించడానికి విశాఖపట్నంలో రాష్ట్రంలోనే తొలి ‘స్కిల్ డెవలప్‌మెంట్ యూనివర్సిటీ’ ఏర్పాటుకు రాష్ట్ర మంత్రివర్గం జూన్ 16న ఆమోదం తెలిపింది.
* **అమరావతి గ్రీన్ సిటీ ప్రాజెక్టు:** రాజధాని అమరావతిని పర్యావరణ హితంగా, కాలుష్య రహిత నగరంగా తీర్చిదిద్దేందుకు ‘అమరావతి గ్రీన్ సిటీ’ ప్రాజెక్టును జూన్ 18న రాష్ట్ర ప్రభుత్వం అధికారికంగా ప్రారంభించింది.
* **మత్స్యకారుల సంక్షేమ నిధి:** సముద్రంలో వేటకు వెళ్లి ప్రకృతి విపత్తుల కారణంగా లేదా ప్రమాదాలకు గురయ్యే మత్స్యకారుల కుటుంబాలను ఆదుకునేందుకు రూ.100 కోట్లతో ప్రత్యేక ‘మత్స్యకారుల సంక్షేమ నిధి’ని ఏర్పాటు చేస్తున్నట్లు ప్రభుత్వం జూన్ 19న ప్రకటించింది.
అంతర్జాతీయం
* **స్విట్జర్లాండ్ శాంతి సదస్సు:** ఉక్రెయిన్-రష్యా యుద్ధానికి ముగింపు పలకడం లక్ష్యంగా స్విట్జర్లాండ్ వేదికగా జూన్ 15, 16 తేదీల్లో ప్రపంచ శాంతి సదస్సు (Global Peace Summit) జరిగింది. ఇందులో భారత్ సహా 90కి పైగా దేశాల ప్రతినిధులు పాల్గొన్నారు.
* **చైనా లూనార్ మిషన్:** చంద్రుడి దక్షిణ ధ్రువం నుంచి మట్టి, శిలల నమూనాలను సేకరించిన చైనాకు చెందిన ‘చాంగ్-ఇ 6’ (Chang’e-6) వ్యోమనౌక జూన్ 18న విజయవంతంగా కక్ష్యలోకి ప్రవేశించి, భూమి వైపు తిరుగు ప్రయాణాన్ని ప్రారంభించింది.
* **గ్లోబల్ ఏఐ (AI) సదస్సు:** కృత్రిమ మేధ (AI) భవిష్యత్తు, నియంత్రణ, నైతిక విలువలపై చర్చించేందుకు పారిస్ వేదికగా జరిగిన గ్లోబల్ ఏఐ సమ్మిట్‌లో 50కి పైగా దేశాలు ఒక ఉమ్మడి ఒప్పందంపై జూన్ 20న సంతకాలు చేశాయి.
జాతీయం
* **సెమీకండక్టర్ మిషన్:** భారతదేశాన్ని సెమీకండక్టర్ల తయారీ హబ్‌గా మార్చేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం గుజరాత్‌లోని ధొలేరాలో మూడు కొత్త సెమీకండక్టర్ల తయారీ ప్లాంట్లకు జూన్ 16న అనుమతి ఇచ్చింది. దీనివల్ల వేలాది ఉద్యోగాలు రానున్నాయి.
* **డిజిటల్ కరిక్యులమ్ ప్రవేశపెట్టిన విద్యాశాఖ:** జాతీయ విద్యా విధానం (NEP) 2020లో భాగంగా, దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న అన్ని కేంద్రీయ విద్యాలయాల్లో ఒకే రకమైన ‘డిజిటల్ కరిక్యులమ్’ను కేంద్ర విద్యాశాఖ జూన్ 18న అధికారికంగా ప్రవేశపెట్టింది.
* **జాతీయ జలవనరుల కమిషన్:** దేశంలో నదుల అనుసంధానం, నదీ జలాల వివాదాల పరిష్కారం, భూగర్భ జలాల పరిరక్షణ కోసం ‘జాతీయ జలవనరుల కమిషన్’ (National Water Resources Commission)ను పునర్నిర్మిస్తూ కేంద్ర క్యాబినెట్ జూన్ 19న తీర్మానం చేసింది.
ఎకానమీ
* **ఎగుమతుల్లో వృద్ధి:** మే నెలకు సంబంధించిన వాణిజ్య గణాంకాలను కేంద్ర వాణిజ్య మంత్రిత్వ శాఖ జూన్ 15న విడుదల చేసింది. భారతదేశ వస్తు ఎగుమతులు 9 శాతం వృద్ధితో 38 బిలియన్ డాలర్లకు చేరుకున్నాయి.
* **ఎఫ్డీఐల (FDI) సరికొత్త రికార్డు:** 2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరానికి గాను భారతదేశం ఆకర్షించిన విదేశీ ప్రత్యక్ష పెట్టుబడులు (FDI) రికార్డు స్థాయిలో 85 బిలియన్ డాలర్లను అధిగమించినట్లు పరిశ్రమల ప్రోత్సాహక శాఖ (DPIIT) జూన్ 17న వెల్లడించింది.
* **సిడ్బీ (SIDBI) కొత్త స్కీమ్:** దేశంలోని సూక్ష్మ, చిన్న, మధ్య తరహా పరిశ్రమలకు (MSME) ఆర్థిక దన్ను అందించేందుకు స్మాల్ ఇండస్ట్రీస్ డెవలప్‌మెంట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (SIDBI) జూన్ 20న రూ.5,000 కోట్లతో కొత్త క్రెడిట్ గ్యారెంటీ స్కీమ్‌ను ప్రారంభించింది.
క్రీడలు
* **టీ20 ప్రపంచకప్ 2026:** జూన్ 16న జరిగిన ఐసీసీ టీ20 ప్రపంచకప్ సూపర్-8 మ్యాచ్‌లో ఆస్ట్రేలియాపై భారత జట్టు 25 పరుగుల తేడాతో అద్భుత విజయం సాధించి సెమీ-ఫైనల్స్ కు మార్గం సుగమం చేసుకుంది. ఈ మ్యాచ్‌లో సూర్యకుమార్ యాదవ్ మ్యాన్ ఆఫ్ ది మ్యాచ్‌గా నిలిచాడు.
* **ప్రపంచ ఆర్చరీ ఛాంపియన్‌షిప్:** దక్షిణ కొరియాలో జరిగిన ప్రపంచ ఆర్చరీ ఛాంపియన్‌షిప్‌లో భారత మహిళల కాంపౌండ్ జట్టు జూన్ 18న స్వర్ణ పతకం సాధించి చరిత్ర సృష్టించింది. ఫైనల్లో ఆతిథ్య కొరియా జట్టును ఓడించింది.
* **జాతీయ సీనియర్ బ్యాడ్మింటన్:** పుణె వేదికగా ముగిసిన జాతీయ సీనియర్ బ్యాడ్మింటన్ ఛాంపియన్‌షిప్ పురుషుల సింగిల్స్ టైటిల్‌ను యువ ఆటగాడు లక్ష్యసేన్ జూన్ 20న కైవసం చేసుకున్నాడు. హోరాహోరీగా సాగిన ఫైనల్లో కిడాంబి శ్రీకాంత్‌ను ఓడించాడు.
